بسم الله الرحمن الرحیم
چکیده:
یکی از چالشهای آموزگاران ابتدایی مدیریت زمان کلاس درس است.
در آموزش ابتدایی یک آموزگار باید چند کتاب را در طول هفته تدریس کند و در طی یک سال تمام آنها را به پایان برساند. اما در برخی اوقات در طی سال تحصیلی دچار کمبود زمان میشود و همین امر باعث میشود درسها را یا به اتمام نرساند یا با کیفیت پایین آنها را تمام کند.
در آموزش ابتدایی به دلایلی همچون انرژی زیاد کودکان و برخی موارد مثل کند بودن یادگیری در آنها و عدم توجه به درس باعث این میشود که با کمبود زمان مواجه شویم و همچنین چک کردن تکالیف هر درس نیز وقتی را به خود اختصاص میدهد، استفاده از مدیریت زمان در آموزش ابتدایی نه تنها مشکل کمبود زمان را حل میکند بلکه فواید دیگری همچون: افزایش بازدهی در دانش آموزان ذخیره انرژی فیزیکی و ذهنی معلم همچنین کنترل کلاس درس میشود.
سعی شده در این مقاله به صورت کاملاً کاربردی به موارد مورد نظر در مدیریت زمان کلاس درس ابتدایی اشاره شود تا بتوانید در کلاس درس خود از آن استفاده کنید.
کلمات : آموزش ابتدایی،مدیریت زمان،کمبود زمان،کلاس.
مقدمه:
زمان یکی از بزرگترین نعمتهایی است که خداوند متعال در اختیار انسان قرار داده است. زمان چیزی است که وقتی می گذرد دیگر به دست نمیآید حتی اگر به اندازه تمام دریاها دشتها و کوهها هم طلا جمع کنیم و سعی کنیم زمان خود را فقط چند ثانیه با دادن آنها به عقب برگردانیم نمیتوانیم و این مثال که گفته میشود وقت طلاست اشتباه است چرا که وقت خیلی با ارزشتر از طلاست.
در کتاب آسمانی ما قرآن و احادیث اهل بیت در رابطه با اهمیت وقت و عمر و استفاده درست از آن بسیار صحبت شده است که میتوان به سوره عصر اشاره کرد که درآن خداوند به زمان قسم میخورد و انسان را در خسرانی بزرگ معرفی میکند و این خسران آن است که انسان عمر خود را میگذراند و بهرهای از آن نمیبرد مگر کسانی که ایمان بیاورند و به حق و همچنین صبر سفارش کنند. (قرآن کریم).
همچنین حدیث معروف از امیرالمومنین علیه السلام که میفرمایند: فرصتها همچون ابر میگذرند پس باید آنها را غنیمت شمارد.(نهج البلاغه).
و میتوان از این حدیث زیبای امام علی علیه السلام این را فهمید که عمر و وقت و فرصتهای ما قابل تکرار نیستند و باید از هر حربهای که شده از زمان خود محافظت کنیم.
این دو مورد بخش کوچکی از بیان اهمیت زمان و عمر در قرآن و دیدگاه اهل بیت بود که میتوان نتیجه گرفت بزرگترین نعمت هر فرد عمر اوست که با آن میتواند نتایج را خلق کند. ما در زمان است که موفق میشویم یا شکست میخوریم، بهشتی میشویم یا جهنمی، آدم خوبی میشویم یا آدم بد ؛ و اینکه همه اینها در این خلاصه میشود که ما چطور از زمان خود استفاده کنیم.
و برای این درست استفاده کردن نیاز به یک مهارت داریم و آن هم مدیریت زمان است.
وجه اشتراک تمام افراد موفق دنیا در هر زمینهای, یک چیز است، اینکه توانستهاند از زمان خود بیشترین بهره را ببرند. (برایان تریسی٫مدیریت زمان).
مدیریت زمان هم یک مهارت است که طبق معمول میدانید تمام مهارتها اکتسابی هستند . میتوان با تکرار و تمرین به آن دست یافت و استفاده بهینه از زمان خود نیز غیر قابل دسترسی نیست و میتوان با یاد گرفتن مدیریت زمان از تمام وقت و عمر خود به نحو احسنت استفاده کرد.
وقتی ما بتوانیم زمان خود را به طور اثربخشتر و کارآمدتر مدیریت کنیم فشارهای روانی، استرس، و سرخوردگی را کاهش خواهیم داد و به طبع، اعتماد به نفسمان بیشتر میشود و احساس بهتری خواهیم داشت.(مارک مانسینی،مدیریت زمان،ترجمه ابوذر کرمی).
مدیریت زمان در همه عرصههای زندگی به کار ما میآید حتی در زندگی شخصی.
و همچنین یکی از مهمترین مهارتها در کلاس درس داشتن مدیریت زمان در کلاسهای درسمان است چرا که فواید بسیار زیادی دارد از جمله: مدیریت بهتر کلاس ،افزایش اعتماد به نفس، افزایش خروجی مثبت در دانشآموزان، پیشرفت شغلی، کاهش تنش فکری، ذخیره انرژی فکری و روحی و ذهنی، تمام این موارد با یادگیری مدیریت زمان و استفاده از آن امکانپذیر میباشد.
در ادامه راهکارها و مواردی که در مدیریت زمان کلاس درس ابتدایی حائز اهمیت است بیان میشود و توضیحات مربوط به آن داده خواهد شد ، میتوانید با استفاده از این موارد در شغل خود زمان خود را بهتر ذخیره کنید و به طبعه آن نتیجه مثبت را در شغل خود ببینید.
۱-طرح درس داشته باشید:
اولین اقدام و مهمترین اقدام برای هر کلاس درس داشتن یک طرح درس مناسب است. طرح درس فرایندی است که طی آن برنامه کار معلم، در یک سال تحصیلی مشخص میشود. (امیرحسین میرآقاپور،طرح درس درفرآیند آموزش ۱۴۰۰).
طرح درس انواع مختلفی از جمله: روزانه، هفتگی، ماهانه و سالانه دارد.
مهمترین اقدام یک آموزگار برای اینکه بتواند یک کلاس درس خوب داشته باشد و همچنین زمان خود را از دست ندهد داشتن یک طرح درس ایده ال میباشد.
طرح درس فواید بسیار زیادی از جمله مدیریت کلاس، افزایش بازدهی، ذخیره انرژی و..... دارد،اما مهم ترین فایده آن مدیریت زمان در کلاس درس است.
وقتی شما از اول سال برای تمامی درسهای خود و ساعات روزهای سال برنامهریزی میکنید طبیعتاً با مشکل کمبود زمان روبرو نخواهید شد.
متاسفانه برخی از آموزگاران به طرح درس اهمیتی نمیدهند که این کار بسیار اشتباهی است، چرا که نه تنها به فرایند آموزش و یادگیری دانشآموزان لطمه وارد میکند بلکه به آشفتگی ذهنی خود معلم هم در فرایند تدریس ختم میشود.
پس اولین گام در شروع مدیریت زمان داشتن یک طرح درس مناسب و خوب است. طرح درس همچون یک چراغ راهنما در مسیری تاریک برای معلم عمل میکند و مسیر تدریس را برای او روشن خواهد کرد.
در ادامه یک نمونه طرح درس هدیه آسمانی ابتدایی را باهم خواهیم دید:





۲ -اولویت بندی :
مهمترین قسمت در یادگیری مهارت مدیریت زمان اولویت بندی است، اگر بتوان خوب اولویت بندی را یاد گرفت میتوان گفت بیش از نیمی از مدیریت زمان را فرا گرفتهاید.
اولویت بندی یعنی چیدمان کارها بر اساس اهمیتشان و انجام دادن کارهای با اهمیت بیشتر در ابتدا و سپس پرداختن به سایر کارها. خیلیها بر این باورند که طبق اولویت بندی کارهای خود را انجام میدهند و میدانند که کدام کارشان اولویت بالایی دارد اما سخت در اشتباه هستند چرا که اگر اولویتبندی را بلد بودند انقدر کار عقب افتاده نداشتند و شاید بهتر است بگوییم که انقدر کارهای مهم عقب افتاده نداشتند.
توانایی شما در اولویت بندی اهداف، وظایف و اقدامات کلید کارآمد بودن شماست،اولویتبندی از آن جهت کار آسانی نیست که میل باطنی و طبیعی انسان این است که به کارهای آسانتر و با اهمیت کمتر میپردازد. (برایان تریسی،مدیریت زمان).
این نکته هم حائز اهمیت است که اگر اولویت بندی خوبی نداشته باشید و نتوانید درصد اهمیت هر درس و یا کتاب را از هم تفکیک کنید نمیتوانید یک طرح درس خوب تدوین کنید، پس مهمترین گام در طرح درس هم داشتن اولویتبندی درست است.
اولویت بندی در کلاس درس خیلی میتواند به مدیریت زمان آن کمک کند. در واقع این اولویت بندی و طبقهبندی مفاهیم است که باعث میشود دانشآموزان در زمان مناسب بهترین مطلب را فرا بگیرند پس حتماً سعی کنید اولویتبندی را در جای تا جای کلاس درس خود رعایت کنید.
راهکاری که باعث میشود شما بتوانید اولویت بندی دقیقی داشته باشید پرسیدن یک سوال از خودتان نسبت به فعالیتی است که میخواهید انجام دهید است.
اگر این کار را انجام دهم چه آثاری دارد؟مثبت یا منفی؟
اگر جوابی که به این سوال در رابطه با یک فعالیتی که میخواهید انجام دهید مثبت باشد نشان میدهد که آثار مثبت آن کار باعث میشود که اولویت بالایی داشته باشد . اگر جواب شما منفی باشد نشان میدهد که آثار آن مطلوب نیست و جزو اولویتهای شما نباید باشد.
۳ -وقت کافی بگذارید (اصل۳۰٪) :
یکی از مواردی که در مدیریت زمان کلاس درس حائز اهمیت است این میباشد که وقت مناسب هر کار را تعیین کنید و طبق زمانی که از قبل مشخص کردهاید پیش بروید برای مثال اگر میخواهید تکالیف را ببینید از قبل مشخص کنید که در ساعت دوم کلاس یعنی در بیست دقیقه پایانی، تکالیف را چک خواهید کرد.
و سعی کنید برای انجام هر فعالیتی وقت کافی را در نظر بگیرید تا بتوانید خیلی خوب آن را انجام دهید و حتماً از اصل ۳۰ درصد استفاده کنید و سعی کنید برای هر فعالیت ۳۰ درصد زمان اضافی در نظر بگیرید چرا که ممکن است وقایع و اتفاقاتی رخ دهد که مجبور شوید زمان خود را به آنها اختصاص دهید (برایان تریسی،مدیریت زمان).
در کلاس درس این مورد بارها پیش آمده است که مهمانهای ناخوانده وارد کلاس میشوند از اولیا و ناظمها گرفته تا بقیه افراد همین امر باعث میشود زمان مد نظر ما از دست برود پس سعی کنید از قبل اتفاقات ناگهانی را پیش بینی و مدیریت کنید و اصل ۳۰ درصد خیلی میتواند در این زمینه به ما کمک کند تا این معضل که هر از گاهی ممکن است اتفاق بیفتد حل شود و راحتتر اتفاقات ناگهانی را مدیریت کنیم.
پس حتماً سعی کنید برای هر کاری وقت مناسب آن را در نظر بگیرید تا بتوانید به نحو احسن آن را انجام دهید.
۴ -استفاده از همیار معلم:
یکی از مهمترین عوامل و فعالیتهایی که خیلی زمان کلاس را به خود اختصاص میدهد و ما را دچار کمبود زمان میکند چک کردن تکالیف و کارهای عملی دانش آموزان ابتدایی است.
در آموزش ابتدایی به دلیل اینکه تکالیف و فعالیتهایی مانند نوشتن املا، انجام دادن کاردستیها زیاد اتفاق میافتد همین امر باعث میشود بررسی این موارد کمبود زمان را برای ما به ارمغان بیاورد و بهترین راه برای مدیریت زمان این بخش انتخاب همیار معلم است.
همیار معلم میتواند برخی از کارها را که نیاز نیست به صورت مستقیم خود معلم نظارت کند را انجام می دهد.
مانند: چک کردن تکالیف، نمایندگی بخشهای مختلف کلاس، تصحیح برگههای امتحانی توسط همیار معلمان باهوش کلاس.
استفاده از همیار معلم در کلاس درس فواید بسیار زیادی هم برای معلم و هم برای دانش آموزان دارد از جمله:
۱ -ایجاد حس اعتماد به نفس در دانش آموزان.
۲ -ایجاد حس مسئولیت پذیری در دانش آموزان.
۳ -یادگیری برخی موارد در تعامل بین دانش آموزان با یکدیگر.
۴ -مدیریت وقت و زمان و جلوگیری از هدر رفتن آن.
میتوان یکی از مهمترین فایده این موارد را مدیریت زمان و صرفهجویی وقت دانست چرا که وقتی همیار معلمها تکالیف را چک میکنند شما میتوانید کارهایی را انجام دهید که اولویت بالاتری دارند.
البته باید در انتخاب همیار معلم دقتهای لازم را داشته باشید.
۱ -سعی کنید به صورت دورهای و مقطعی همیار معلمها عوض شوند تا همه دانش آموزان بتوانند همیار معلم بودن را تجربه کنند و همین امر باعث رشد فردی آنها میشود.
۲ -دقت داشته باشید هر دانش آموز را نسبت به استعدادی که دارد در بخش مورد نظر خود قرار دهید برای مثال دانش آموزی که توانایی اداره کلاس را دارد به عنوان نماینده انتخاب کنید و یا اینکه دانش آموزی که در درس ریاضی تبحر خاصی دارد را در چک کردن تکالیف ریاضی مامور کنید و خلاصه سعی کنید نسبت به شناختی که از دانش آموزان خود دارید آنها را در جاهای مناسب قرار دهید.
۵ -مدیریت انرژی:
یکی از مهمترین مسئلهای که انسانها برای اینکه بتوانند در تمام ابعاد زندگی خود همچون: کاری، اجتماعی، شخصی، و..... موفق باشند و پیشرفت کنند داشتن انرژی است؛هر انسان به طور طبیعی دارای چهار بُعد از انرژی میباشد.
الف- انرژی فیزیکی.
ب -انرژی فکری.
ج- انرژی عاطفی.
د-انرژی روحی(معنوی).
هر کدام از این انرژی های بیان شده باید در سطح ایدهآل خود باشند و حتی اگر یک مورد از انرژی های بیان شده هم در سطح ایده آل خود نباشد ، زندگی عادی برای انسان دچار مشکل خواهد شد و در ادامه هر یک از انرژیها را به صورت خلاصه توضیح خواهیم داد و موارد افزایش این انرژیها را هم بیان خواهیم کرد.
الف) -انرژی فیزیکی :
اولین انرژی که میتوان گفت یکی از مهمترین انرژیها است انرژی فیزیکی میباشد این انرژی همان قوای جسمانی و سلامتی جسمانی ما را شامل میشود در خیلی از مواردی که انسان دچار بیحالی و خستگی مفرط است و در کارها نمیتواند تمرکز لازم را داشته باشد به این دلیل است که سطح انرژی فیزیکی افراد دچار تحلیل شده است.
مواردی که سطح انرژی فیزیکی را بالا میبرد به شرح زیر است:
الف(1)-خواب کافی: یکی از مهمترین عوامل خواب کافی میباشد که باید در تایم مناسب انجام شود هر بدن طبیعی روزانه بین 6 الی ۸ ساعت خواب با کیفیت نیاز دارد که این مورد در برخی افراد ممکن است کمتر یا بیشتر باشد اما برای عموم افراد جامعه زمان ایده آلی میباشد. همچنین تایم خواب بسیار از اهمیت ویژهای برخوردار است که پیشنهاد میشود قبل از ساعت ۱۰ شب انسان بخوابد و حتماً حتماً قبل از طلوع آفتاب بیدار شود که این مورد خیلی میتواند به مدیریت انرژی فیزیکی و بالا بردن این سطح از انرژی کمک کند.
الف(2) تغذیه سالم: دومین مسئله مهم در انرژی فیزیکی تغذیه سالم و متناسب با مزاج هر انسان است و اگر غذاهای ناسالم و همینطور بر خلاف طبع میل شود، انرژی ما را دچار تحلیل میکند.
و مسئله بعدی که بسیار در تغذیه حائز اهمیت است خوردن وعده صبحانه میباشد چرا که خیلی از عموم افراد وعده صبحانه را به صورت کامل حذف میکنند و این بزرگترین اشتباه برای هر انسان است چرا که ابتدای صبح بدن به مواد معدنی و غذایی نیاز دارد تا بتواند در طول یک روز به فعالیت فیزیکی و ذهنی خود ادامه دهد.
و مسئله مهم بعدی در تغذیه نوشیدن آب کافی در طول یک روز است خیلی از خستگیهای مفرد انسان و سردردهایی که آدمها در طول روز با آن دست و پنجه نرم میکنند از کم خوردن آب نشئت میگیرد حتماً حتماً سعی کنید در طول یک روز از ۸ لیوان آب استفاده کنید.
الف(3) -آگاهی از سلامت جسم: یکی از مواردی که باعث کمبود انرژی میشود وجود یک سری امراض و کمبودهای معدنی در بدن است که حتماً با یک چکاپ کامل سعی کنید هر شش ماه یک بار بدن خود را ارزیابی کنید که اگر با مشکلی روبرو بودید حتماً آن را برطرف کنید.
الف(4) -ورزش : ورزش مهمترین رکن در افزایش سطح انرژی بدن و متابولیسم آن است بسیاری از مشکلات روانی و جسمی ما با انجام دادن ورزش حل خواهد شد حتماً سعی کنید در طول هر روز ۳۰ دقیقه ورزش داشته باشید پیشنهاد میشود تمرینات هوازی را انجام دهید چرا که تمرینات هوازی تاثیر بسیار مثبت و مستقیمی در تنظیم سطح فشار خون و افزایش تمرکز و انرژی در بدن را دارد و همچنین ورزش اگر به صورت مداوم در زندگی هر انسانی وجود داشته باشد باعث این میشود که از امراض بزرگ همچون سرطان در امان بماند.
این مواردی که بیان شد میتواند به شما در مدیریت انرژی فیزیکی کمک کند پس حتماً سعی کنید با رعایت این موارد سطح انرژی فیزیکی خود را در ایده آلترین نقطه خود نگه دارید.
و حتماً سعی کنید اطلاعات خود را در زمینه سطح انرژی فیزیکی افزایش دهید.
ب) -انرژی فکری:
انرژی فکری همان انرژی است که انسان با آن تفکر و تعقل میکند و کارها و مسائل زندگی خود را به وسیله آن حل میکند،انرژی فکری اگر در سطح ایدهآل خود باشد به ما کمک میکند درچالشهای خود تصمیمات درست تری بگیریم و درصد خطا در کارهای خود را کاهش دهیم و همچنین پیشرفتهای چشمگیری در زندگی و کار خود داشته باشیم.
مواردی که باعث افزایش سطح انرژی فکری میشود به شرح زیر میباشد:
ب(1) -انجام بازی های فکری:
انجام بازیهای فکری خیلی میتواند به تقویت حافظه ما و فکر ما کمک کند همچنین بازی فکری باعث میشود علاقه ما به تفکر و تأمل بیشتر شود و همین امر میتواند به ما کمک کند تا وقتی با مسائلی در زندگی مواجه شدیم با تفکر و تعقل آن مسائل را حل کنیم.
ب(2) یادگیری: یکی از مهمترین ابزارهای افزایش سطح انرژی فکری یادگیری میباشد،
مغز انسانها همچون سایر اعضا برای اینکه تقویت شود باید تمرین کند و وزنه بزند،که وزنه زدن مغز ما همان یادگیری مطالب جدید میباشد این کار باعث میشود سطح عملکرد مثبت مغز افزایش پیدا کند و به تبعیت آن باعث افزایش انرژی فکری شود.
ج -انرژی عاطفی :
انرژی عاطفی همان انرژی است که ابعاد عواطف انسانها را مد نظر دارد،مانند: غم، شادی، عزت نفس، اعتماد به نفس و.... .
برای مثال اگر ما بیش از حد غم در زندگی خود داشته باشیم انگیزههای خود را از دست خواهیم داد و دیگر به سمت فعالیتهای مختلف نمیرویم باید در نظر داشته باشیم سطح انرژی عاطفی حتماً حتماً باید در همه ابعاد خودش حتی شادی در سطح ایدهآل خود باشد نه کمتر و نه بیشتر چرا که اگر هر مورد از عواطف انسان از سطح نرمال خود بالا و پایینتر برود انسان در انجام کارهای خود با مشکل روبرو میشود.
نکات مربوط به انرژی عاطفی به شرح زیر می باشد:
ج(1)- افزایش محبت نسبت به نزدیکان.
ج(2) -صحبت کردن با دوستان صمیمی.
ج (3)-کارهایی را که علاقمند به آنها هستید انجام دهید.
ج)(1)- افزایش محبت نسبت به نزدیکان:
حتماً سعی کنید به نزدیکان خود از جمله خانواده، خویشاوندان ،دوستان، همکاران محبت و ابراز علاقه کنید چرا که تاثیر به سزایی در افزایش سطح انرژی عاطفی دارد، و سعی کنید در محبت خود انتظار جبران نداشته باشید چرا که همین انتظار، باعث تشویش ذهن و روح می شود.
ج)(2) -صحبت کردن با دوستان صمیمی: یکی از مواردی که امام صادق علیه السلام از موارد دهگانه افزایش شادابی بیان کردهاند همین گفتگو با دوستان است (مفاتیح الجنان).
عموماً گفتگو با دوستان صمیمی بر پایه طنز و سخنان دلگرم کننده میباشد پس حتماً سعی کنید بعضی از مواقع با دوستان خود صحبت کنید و میبینید که چقدر انرژی عاطفی شما افزایش پیدا میکند.
ج)(3) -کارهایی را که علاقمند به آنها هستید انجام دهید:
سعی کنید کارهای مورد علاقه خود را گهگداری انجام دهید مثلاً اگر کوهنوردی را دوست دارید هر از گاهی به کوه بروید یا اگر سفر کردن را دوست دارید سعی کنید مسافرت کنید و در کل کارهایی را انجام دهید که به شادابی شما میافزاید این مورد خیلی میتواند به افزایش سطح انرژی عاطفی کمک کند.
د) -انرژی روحی (معنوی):
انرژی روحی یا معنوی به بخش فوق عقل انسان برمیگردد همان روح و ماهیت اصلی انسان.
متاسفانه انسانها خیلی کم به این بخش اهمیت میدهند و سرمنشا خیلی از مشکلات روحی و روانی به این علت است که انسان ها به این سطح از انرژی اهمیت نمی دهند و تغذیه این بخش را جدی نمی گیرند.
تنها راه آرامش و شادی باطنی مداوم ، شارژ بودن این سطح از انرژی میباشد و تنها راه شارژ شدن آن برقراری ارتباط با منشأ اصلی آن یعنی خداوند متعال است سعی کنید در زندگی خود جایی برای اعمال عبادی خود تعیین کنید و مهمترین بخش برنامه زندگی خود بدانید تا بتوانید از منشا آرامش یعنی خداوند متعال انرژی را دریافت کنید.
این نکته را بدانید که انرژی روحی اگر در سطح بالایی قرار داشته باشد خلاءهای بخشهای دیگر را برطرف خواهد کرد حتی در بخش فیزیکی.
اگر انسان با فوق عالم ماده ارتباط برقرار کند و یقین داشته باشد محال است از غیب به او کمک نرسد.
«فَإِنْ تَوَلَّوْا فَقُلْ حَسْبِيَ اللهُ لا إِلهَ إِلاَّ هُوَ عَلَيْهِ تَوَكَّلْتُ وَ هُوَ رَبُّ الْعَرْشِ الْعَظيمِ» (آیه ۱۲۹ سوره توبه).
این وعده الهی است که بهترین راه برای راهنمایی شدن، آرامش داشتن و بالا بودن انرژی روحی عبادت خداوند است که بهترین روش آن دو چیز است :خواندن نماز و قرآن.
حال ارتباط مدیریت انرژی با مدیریت زمان کلاس درس چیست؟
طبعاً باید بدانید که ارتباط مستقیمی بین این دو مورد وجود دارد چرا که وقتی شما انرژی لازم را نداشته باشید تا فعالیت های خود را انجام دهید از برنامههای خود عقب میمانید و همین امر باعث میشود که زمان از دست بدهید.
در موارد بالا اشاره شد که چطور انرژی خود را افزایش دهید و هر کدام از انرژی های خود را چطور به سطح ایده آل برسانید.
شما نه تنها باید برای خود این موارد را اجرا کنید تا بتوانید سطح انرژی خود را به حد مطلوب برسانید بلکه باید بتوانید انرژی شاگردان خود را در تمامی جنبههای انرژی به سطح ایدهآل برسانید.
برای مثال اگر یک دانش آموزی سطح انرژی عاطفی پایینی داشته باشد و ذهن آن درگیر غمها و ناراحتیهایی باشد که از قبل برای او بوجود آمده است ،همین امر باعث میشود انگیزه خود را برای گوش دادن و خواندن درس از دست برود.
چرا که ارتباط مستقیمی بین یادگیری و سطح انرژی در انسانها وجود دارد وقتی انرژی دانشآموزان در همه سطوح بالا باشد یادگیری آنها آسانتر میشود و به تبعیت آن زمان شما نیز بیشتر ذخیره میشود و دیگر نیاز به تکرار مکررات وجود نخواهد داشت.
پس حتماً سعی کنید سطح انرژی خود و دانش آموزان کلاستان را با هر روشی که شده است بالا نگه دارید.
۶- استفاده از زمان های مرده:
همه انسانها در طول زندگی دارای زمان های مردهای هستند و هر فرد متناسب با شرایطی که دارد زمان مرده کمتر یا بیشتری میتواند داشته باشد.
زمان مرده را اگر بخواهم توضیح دهم با مثال ساده آن را بیان میکنم.
زمانهایی که ما داخل رفت و آمد به محل کار هستیم زمانهایی که در صف بانک و اداره جات هستیم و خلاصه به این دسته موقعیتهایی که در انتظار به سر میبریم زمان مرده میگویند.
آموزگاران هم طبیعتاً دچار زمانهای مرده در مدرسه میشوند.
برای مثال اگر زمانی که دانش آموزان در حیات مدرسه مراسمی برگزار میکنند یا مواقعی که کارگاههایی در مدرسه برگزار میشود معلمها کاری برای انجام دادن ندارند و به اصلاح وارد زمانهای مرده میشوند و بهترین زمان است که از این فرصت استفاده کنند و تایم مرده خود را زنده کنند. یک آموزگار باید طبق برنامهای که دارد از زمانهای مرده خود درست استفاده کند و برنامههای مورد نظر خود را از قبل برای این زمانها مشخص کند. برای مثال :
میتواند برگهها را صحیح کند میتواند تکالیف را چک کند یا اینکه میتواند برای سهولت تدریسهای آینده برنامه جدیدی طراحی کند.
و خلاصه اینکه هر طور میتواند در این تایمهای مرده کارهای خود را پیش ببرد و برای آینده زمان ذخیره کند.
پس حتماً از الان به بعد زمانهای مرده خود را شناسایی کنید و برنامه مناسب را برای آن از قبل مشخص کنید و به نحو احسن از آن زمانها استفاده کنید و خواهید دید که چقدر در ذخیره کردن زمان به شما کمک خواهد کرد.
چک لیست:
یکی از مهمترین و کارآمدترین تکنیکهای مدیریت زمان چک لیست است.
چک لیست به زبان ساده یعنی لیست کردن کارها بر اساس اولویت و انجام دادن به ترتیب آنها.
چک لیست در بیشتر مواقع در پروژهها استفاده میشود اگر نمیدانید پروژه چیست باید بگویم به انجام مجموعه فعالیتهایی که ما را به یک هدف خاص میرساند پروژه گفته میشود.
چک لیست فواید بسیار زیاد و شگفت انگیزی دارد که در کتاب چک لیست به نوشته «آتول گوانده» آمده است که استفاده از چک لیست در اتاقهای عمل باعث کاهش چشمگیر تلفات جانی و مالی میشود.
چک لیست در تمام ابعاد زندگی انسان کارآمد و مثمر ثمر است.
ما میتوانیم در کلاس درس و مدیریت زمان از چک لیست کمک بگیریم و زمان خود را مدیریت کنیم.
برای مثال سعی کنید یک چک لیست از اول سال تهیه کنید و کارهایی که قرار است به صورت مرتب در هر روز تحصیلی تا پایان سال در کلاس انجام دهید را داخلش بنویسید تا هم فراموش نکنید و با استفاده از آن زمان خود را مدیریت کنید چرا که وقتی انسان کارهای خود را بر روی کاغذ مینویسد سریعتر و بدون فراموشی و فکر کردن میتواند آنها را انجام دهد و همین امر باعث میشود که زمان خود را مدیریت کند و از هدر رفتن آن جلوگیری کند.
فواید چک لیست بسیار زیاد است که به مهمترین آنها اشاره میکنیم.
۱ -جلوگیری از فراموشی
مهمترین فایده ایی که چک لیست دارد و ارتباط مستقیمی با ذخیره کردن زمان و وقت ما هم دارد جلوگیری از فراموشی است. وقتی شما از قبل کارهای خود را نوشتهاید و از روی لیست آنها را انجام میدهید دیگر فراموش نخواهید کرد و همین امر فراموش نکردن باعث میشود که وقت شما به هدر نرود چرا که یکی از بزرگترین دزدان زمان انسان فراموشی میباشد.
۲- انجام فعالیتها در سختترین شرایط:
دیگر فایده مهم چک لیست انجام کارها در شرایط سخت است چرا که انسان اگر در شرایط سخت باشد نمیتواند خوب تمرکز کند اما چک لیست به ما کمک میکند تا حتی در شرایط سخت بدانیم که چه کارهایی باید انجام دهیم و همین امر باعث میشود تا با مشکل روبرو نشویم.
برای مثال گاهاً پیش میآید که معلم در شرایط فیزیکی خوبی به سر نمیبرد و به یک سرماخوردگی شدید دچار شده است. در این هنگام که شرایط او از لحاظ فیزیکی زیاد مساعد نیست و توان تمرکز را در آن میکاهد چک لیست میتواند کمک کند تا کارها را طبق اصول و نظم پیش ببرد.
۳- ایجاد نظم:
چک لیست باعث ایجاد نظم میشود و انسان را از سردرگمی اینکه چه کاری انجام دهد و چه کاری انجام ندهد در میآورد چک لیست به شما کمک میکند با استفاده از نظم ایجاد شده توسط آن در شغل خود پیشرفت کنید، زمان خود را مدیریت کنید و اعتماد به نفس خود را در سطح بالایی نگه دارید.
سعی کنید حتماً از چک لیست در کلاس درس خود استفاده کنید چرا که خیلی میتواند در ذخیره کردن زمان به شما کمک کند و باعث پیشرفت خود شما و دانش آموزانتان میشود.
هدف بزرگ و خاص تعیین کنید:
مهمترین موضوعی که باعث میشود انسان مدیریت زمان را یاد بگیرد و یا اینکه زندگی او لذت بخش باشد داشتن هدف است.
در واقع کسی که هدف ندارد نیازی هم به مدیریت زمان ندارد منظور از هدف بزرگ و خاص در این بخش اهداف عمومی یک کلاس درس نیست.
چرا که وظیفه یک معلم است تا یادگیری دانش آموزان هدف او باشد،چرا که در مقابل این کار حقوق دریافت میکند.
منظور از هدف بزرگ یعنی هدفی را انتخاب کنیم که فراتر از یادگیری عمومی یک کلاس درس باشد.
مثلاً هدف خود را در اول سال این چنین در نظر بگیرید که امسال بهترین کلاس از نظر یادگیری و نظم در تمامی مدرسه را داشته باشید.
و یا حتی میتوانید بزرگتر از آن هم در نظر بگیرید و بگویید میخواهم بهترین کلاس در تمام منطقه استان و یا حتی کشور را در اختیار داشته باشد.
یا هدف تعیین کنید که امسال معلم نمونه اداره آموزش و پرورش محل کار خود شوم.
وقتی شما یک هدف خاص و بزرگ به علاوه اهداف عمومی انتخاب میکنید انگیزه خود را افزایش میدهید و سعی میکنید از لحظه به لحظه و ثانیه به ثانیه کلاس خود به نحو احسن استفاده کنید تا به آن نتیجه مطلوب که میخواهید برسید.
نتیجه گیری:
همانطور که میدانید زمان و وقت ما گوهری است که با پایان یافتن آن و گذر آن دیگر نمیتوانیم آن را به دست آوریم همین وقت و زمان است که میتواند نتایج خوب یا بد را برای ما رقم بزند مدیریت زمان در همه عرصههای زندگی حائز اهمیت است و به پیشرفت ما کمک شایانی میکند.
مهارت مدیریت زمان در کلاس درس ابتدایی از حیاتیترین مهارتهایی است که آموزگاران باید آن را بلد باشند و از آن استفاده کنند. مدیریت زمان در کلاس باعث یادگیری بیشتر دانش آموزان رشد و ترقی آنها و همچنین پیشرفت شغلی برای خود آموزگار میشود.
شما میتوانید با یادگیری مهارت مدیریت زمان و استفاده از مواردی که در این مقاله به شما گفته شد کار خود را به صورت منظم و بدون آشفتگی و وقفه پیش ببرید.
این مواردی که به خدمت شما معرفی شد از مهمترین و پرکاربردترین مواردی بود که در مدیریت زمان کلاس درس ابتدایی به شما کمک میکند و همچنین امتحان خود را پس دادهاند پس سعی کنید حتماً این موارد را به صورت عملی اجرا کنید تا تاثیر شگفت انگیز آن را در مدیریت زمان کلاس درس ابتدایی را ببینید.
منابع
-قرآن کریم .
-نهج البلاغه.
-مفاتیح الجنان.
- مدیریت زمان (MPT اتریش).
-مدیریت زمان برایان تریسی ، فاطمه امینی ، ۱۳۹۵
-مدیریت زمان مارک مانسینی .
-قدرت برنامه ریزی موفقیت برایان تریسی .
-چک لیست آتول گوانده ، مریم شبیری ۱۳۹۹.
-اصل گرایی گرگ مک کیون سمانه احدی کلاشی .۱۴۰۰
-آموزش مجازی مدیریت زمان UCI دانشگاه کالیفرنیا(https://coursera.org/verify/ZZ7KCN85SJ27).